JUTRO Tłusty Czwartek – historia i smak tradycji
Tłusty Czwartek to jedno z najbardziej lubianych świąt w polskim kalendarzu, kojarzone przede wszystkim z pączkami, faworkami i bezkarnym objadaniem się słodkościami. Jego korzenie sięgają czasów pogańskich, gdy świętowano koniec zimy poprzez obfite uczty. Z czasem zwyczaj ten został włączony do kalendarza chrześcijańskiego jako początek ostatniego tygodnia karnawału, poprzedzającego Wielki Post. Data Tłustego Czwartku jest ruchoma i przypada zawsze w ostatni czwartek przed Środą Popielcową.
Pierwsze pączki wcale nie były słodkie – przygotowywano je z ciasta chlebowego i nadziewano słoniną lub mięsem. Dopiero od XVIII wieku, wraz z rozpowszechnieniem drożdży i cukru, zaczęły przypominać dzisiejsze puszyste wypieki. Dawniej pączki uchodziły za luksus, ponieważ cukier i tłuszcz były produktami drogimi i rzadkimi. Przepisy na pączki i chrust zapisywano w domowych zeszytach kulinarnych, przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Nawet w czasach wojny i niedostatku starano się celebrować ten dzień, traktując go jako namiastkę normalności i domowego ciepła.
Jedzenie tłustych potraw miało znaczenie symboliczne – miało zapewnić zdrowie, siłę i pomyślność. Według ludowych wierzeń zjedzenie choć jednego pączka w Tłusty Czwartek gwarantowało szczęście na cały rok. Dawniej święto to miało wyraźnie wspólnotowy charakter, łącząc ucztowanie z zabawą i spotkaniami towarzyskimi. Dziś kojarzy się głównie z długimi kolejkami do cukierni i rekordową sprzedażą słodkości. Pojawiają się także nowoczesne warianty pączków – wegańskie, bezglutenowe czy o wyszukanych smakach. Mimo zmieniających się form Tłusty Czwartek pozostaje ważnym elementem polskiej tożsamości kulturowej, łącząc tradycję, smak i radość wspólnego świętowania.
foto: Canva